Từ ngữ về nhà ở và phòng chống thiên tai tại Nhật Bản
Tìm hiểu các từ bạn có thể gặp khi chuẩn bị bảo vệ nhà hoặc nhờ sửa chữa tại Nhật. Đọc ý nghĩa, cách phát âm tiếng Nhật và gợi ý thực tế bằng ngôn ngữ đã chọn.
Bài viết về chuẩn bị bảo vệ nhà · Trang chủ bài viết
- Máng thoát nước mưa 雨樋 (amadoi)
Máng hoặc ống hứng nước mưa từ mái nhà và dẫn xuống dưới.
Dù máng bị tuột, không leo lên mái hay chỗ cao; hãy báo điều nhìn thấy từ mặt đất cho người chuyên môn.
- Tấm kim loại che đỉnh mái 棟板金 (mune bankin)
Bộ phận kim loại che mối nối ở đường cao nhất của mái nhà.
Không leo lên mái để kiểm tra chỗ bị bật; hãy báo điều nhìn thấy từ mặt đất cho người chuyên môn.
- Bộ phận bằng tôn hoặc kim loại tấm 板金 (bankin)
Bộ phận làm từ tấm kim loại mỏng, thường dùng ở mép mái và các mối nối.
Khi xem báo giá, hãy hỏi rõ sẽ sửa phần kim loại ở vị trí nào.
- Chống thấm 防水 (bousui)
Vật liệu hoặc công việc giúp ngăn nước vào bên trong nhà.
Cách sửa phù hợp phụ thuộc vào vị trí hư hỏng và nguyên nhân.
- Lớp nền bên dưới 下地 (shitaji)
Phần nằm bên dưới và đỡ vật liệu bề mặt của mái hoặc tường.
Nhìn bề mặt có thể không biết được mức hư hỏng ở bên dưới.
- Keo trám khe hoặc công việc trám khe シーリング (shiiringu / kookingu)
Vật liệu hoặc công việc dùng để lấp khe giữa các bộ phận của nhà.
Chỉ trám khe không có nghĩa là sửa được mọi chỗ dột; vẫn cần kiểm tra nguyên nhân.
- Mạch hoặc khe nối 目地 (meji)
Chỗ nối giữa các viên gạch ốp hoặc các tấm vật liệu tường ngoài.
Cần phân biệt hư hỏng ở khe nối với nguyên nhân khiến nước vào nhà.
- Đọng sương 結露 (ketsuro)
Hơi nước trong không khí biến thành giọt nước trên cửa sổ hoặc tường lạnh.
Nguyên nhân khác với dột hoặc rò ống nước; chỉ nhìn vết ố có thể không phân biệt được.
- Rò rỉ nước 漏水 (rousui)
Nước thoát ra từ đường ống, thiết bị hoặc bộ phận tương tự.
Không kết luận nguyên nhân chỉ qua bề ngoài; hãy hỏi đơn vị quản lý hoặc người chuyên môn.
- Biện pháp xử lý tạm thời 応急処置 (oukyuu shochi)
Cách ứng phó trước mắt nhằm hạn chế thiệt hại lan rộng trong lúc chờ sửa chữa đầy đủ.
Biện pháp này khác với sửa nguyên nhân; không tự làm ở chỗ cao hoặc quanh thiết bị điện bị ướt.
- Sửa chữa đầy đủ 本修理 (honshuuri)
Công việc sửa theo nguyên nhân hoặc hư hỏng đã được xác định, thay vì chỉ xử lý tạm.
Trước khi thuê, hãy hỏi rõ phần nào được sửa và phần nào không nằm trong phạm vi lần này.
- Giàn giáo 足場 (ashiba)
Kết cấu được lắp để người thi công làm việc an toàn ở trên cao.
Có cần giàn giáo hay không tùy độ cao và vị trí làm việc; không tự leo lên.
- Che chắn bảo vệ khi thi công 養生 (youjou)
Dùng tấm phủ hoặc vật liệu khác để hạn chế làm bẩn, trầy hay hỏng đồ vật xung quanh.
Hãy kiểm tra báo giá xem sàn, đồ đạc và các chỗ nào sẽ được che chắn.
- Thử phun nước kiểm tra 散水試験 (sansui shiken)
Một cách người chuyên môn phun nước lên nhà để tìm đường nước mưa đi vào.
Không tự phun nước để thử gây lại chỗ dột; hãy hỏi có cần thử và thử bằng cách nào.
- Lấy và so sánh nhiều báo giá 相見積もり (aimitsumori)
Xin báo giá của nhiều đơn vị rồi so sánh nội dung.
Không chỉ so tổng tiền; hãy so cùng phạm vi sửa, vật liệu và lịch làm việc.
- Hạng mục tính trọn gói 一式 (isshiki)
Cách gộp nhiều công việc hoặc vật liệu thành một mục trên báo giá.
Hãy hỏi rõ gồm những gì, phần nào tính thêm và cách tính số tiền.
- Chi phí chung hoặc chi phí khác 諸経費 (shokeihi)
Khoản chi để thực hiện công việc ngoài tiền vật liệu và tiền công trực tiếp.
Nội dung khác nhau theo đơn vị và báo giá; hãy hỏi rõ từng khoản.
- Thi công 施工 (sekou)
Thực hiện công việc xây dựng hoặc sửa chữa theo kế hoạch hay bản vẽ.
Phạm vi thi công là các vị trí và công việc được làm trong lần này.
- Khôi phục phần nội thất 内装復旧 (naisou fukkyuu)
Sửa trần, tường, sàn và các phần bên trong phòng bị hư hỏng.
Hãy hỏi việc này đã gồm trong sửa nguyên nhân dột hay là công việc riêng.
- Phần sử dụng chung 共用部分 (kyouyou bubun)
Phần của nhà ở tập thể hoặc chung cư mà nhiều người sử dụng, như hành lang và cầu thang.
Không tự ý thay đổi hoặc thuê sửa; hãy hỏi đơn vị quản lý trước.
- Đường sơ tán 避難経路 (hinan keiro)
Đường đi từ nơi nguy hiểm đến nơi an toàn hơn.
Cùng người trong nhà kiểm tra đường đi và không để đồ chắn lối hoặc cửa ra.
- Bản đồ nguy cơ thiên tai ハザードマップ (hazaado mappu)
Bản đồ thể hiện nơi có thể bị ảnh hưởng theo các điều kiện thiên tai được giả định.
Hãy kiểm tra loại thiên tai và điều kiện giả định; chỗ không có màu không có nghĩa là chắc chắn an toàn.
- Nước biển dâng do bão 高潮 (takashio)
Mực nước biển dâng cao hơn bình thường do áp suất không khí và gió, chẳng hạn khi có bão.
Hiện tượng này khác với sóng thần; hãy xem thông tin mới nhất của Cơ quan Khí tượng Nhật Bản và chính quyền địa phương.
- Sóng thần 津波 (tsunami)
Sóng hình thành do các sự kiện như động đất dưới đáy biển và tiến vào bờ.
Không ra bờ biển để xem; hãy theo dõi hướng dẫn sơ tán của cơ quan chính thức.
- Lũ sông 洪水 (kouzui)
Lượng nước sông tăng mạnh so với bình thường, chẳng hạn do mưa lớn.
Nước sông có thể tràn bờ; không đến gần để kiểm tra mà hãy xem thông tin chính thức.
- Ngập do thoát nước không kịp 内水氾濫 (naisui hanran)
Nước tích lại trên đường hoặc khu dân cư vì hệ thống thoát nước không thoát kịp.
Có thể xảy ra dù sông chưa tràn bờ; không ra ngoài để xem nước ngập.
- Ngập nước 浸水 (shinsui)
Nước tràn vào khu đất hoặc bên trong nhà.
Không thao tác thiết bị điện hay đồ điện bị ướt; hãy liên hệ nơi có chuyên môn từ chỗ an toàn.
- Người đặt thuê thi công 施主 (seshu)
Người yêu cầu thực hiện công việc xây dựng hoặc sửa nhà.
Trong các bài này, từ này chủ yếu chỉ người đứng ra thuê sửa nhà mình.
- Loại công việc thi công 工種 (koushu)
Cách chia công việc xây dựng thành các nhóm theo nội dung.
Hãy kiểm tra đơn vị có làm đúng việc bạn cần, như mái nhà, điện hoặc đường nước.
- Kết cấu chịu lực 躯体 (kutai)
Các phần như cột, dầm và sàn tạo thành khung đỡ của nhà.
Không kết luận hư hỏng kết cấu chỉ qua ảnh hoặc bề ngoài; hãy hỏi người chuyên môn.
- Nơi tạm trú khi sơ tán 避難所 (hinanjo / shitei hinanjo)
Cơ sở để người chưa thể trở về nhà do thiên tai ở tạm trong một thời gian.
Mục đích khác với nơi chạy đến để tránh nguy hiểm ngay lập tức; hãy hỏi chính quyền nơi nào đang mở.
- Địa điểm sơ tán khẩn cấp được chỉ định 指定緊急避難場所 (shitei kinkyuu hinan basho)
Nơi được chỉ định để chạy đến tránh nguy hiểm trực tiếp của thiên tai.
Mỗi nơi phù hợp với loại thiên tai khác nhau; không chỉ chọn vì gần mà cần kiểm tra đúng loại nguy hiểm.
- Chỉ thị sơ tán 避難指示 (hinan shiji)
Thông tin của chính quyền địa phương yêu cầu người ở nơi nguy hiểm sơ tán.
Kiểm tra khu vực áp dụng và thời gian phát; ưu tiên bảo vệ tính mạng hơn kiểm tra nhà hay lấy đồ.
- Cấp độ cảnh giác 警戒レベル (keikai reberu)
Cách chia mức nguy hiểm do mưa lớn và hành động người dân cần thực hiện theo từng cấp.
Ngoài con số, hãy kiểm tra khu vực áp dụng, loại thông tin và hướng dẫn của địa phương.
- Cảnh báo thiên tai 警報 (keihou)
Thông tin chính thức cảnh báo có thể xảy ra thiên tai nghiêm trọng.
Hãy kiểm tra thời gian phát trên nguồn chính thức; không xem ảnh chụp hoặc bài đăng cũ là cảnh báo hiện tại.
- Chính quyền địa phương 自治体 (jichitai / shikuchouson)
Cơ quan hành chính của thành phố, quận, thị trấn, làng hoặc tỉnh nơi bạn sống.
Hãy xem trang chính thức hoặc hỏi cơ quan địa phương về nơi sơ tán và thủ tục sau thiên tai.
- Đơn vị quản lý nhà 管理会社 (kanri gaisha)
Công ty được chủ nhà hoặc bên liên quan giao quản lý nhà và tiếp nhận liên hệ.
Khi nhà thuê hoặc chung cư có sự cố, trước hết hãy kiểm tra số liên hệ trong hợp đồng hay thông báo của tòa nhà.
- Chủ cho thuê nhà 大家 (ooya / kashinushi)
Người hoặc công ty cho thuê phòng hay nhà.
Hãy xem hợp đồng để biết báo sửa cho chủ nhà hay đơn vị quản lý; tránh tự quyết định thuê thi công.
- Nhà ở thuê 賃貸 (chintai)
Việc trả tiền thuê để sử dụng nhà hoặc phòng thuộc người hay công ty khác.
Trước khi thuê sửa, hãy báo chủ nhà hoặc đơn vị quản lý; bên chịu phí cần được xác nhận theo hợp đồng và tình trạng thực tế.
- Nhà ở nhiều hộ 集合住宅 (shuugou juutaku)
Tòa nhà có nhiều hộ gia đình cùng sinh sống, như căn hộ hoặc chung cư.
Cần phân biệt phòng của mình với phần chung và hỏi đơn vị quản lý về quy định sửa chữa, sơ tán.
- Bản báo giá 見積書 (mitsumorisho / mitsumori)
Giấy ghi nội dung công việc, vật liệu và số tiền dự kiến trước khi bạn đặt thuê.
Nếu không hiểu tiếng Nhật trong giấy, hãy yêu cầu giải thích trước khi ký; không ký khi chưa hiểu.
- Hợp đồng hoặc thỏa thuận 契約 (keiyaku)
Thỏa thuận giữa bên thuê và bên nhận việc về công việc, số tiền, thời gian cùng các điều kiện khác.
Trước khi ký, kiểm tra phạm vi, phí phát sinh và điều kiện hủy; hãy hỏi khi có điểm chưa rõ.
- Chi phí phát sinh 追加費用 (tsuika hiyou / tsuika ryoukin)
Khoản tiền cần trả thêm ngoài số tiền được nêu ban đầu.
Hãy xác nhận bằng văn bản nội dung, lý do và số tiền trước khi làm thêm.
- Bảng chi tiết từng khoản 内訳 (uchiwake)
Cách chia tổng tiền hoặc nội dung công việc thành từng mục.
Hãy nhờ giải thích dễ hiểu từng khoản là tiền vật liệu, số lượng, công làm hay vận chuyển.
- Bảo hành 保証 (hoshou)
Điều kiện quy định cách xử lý một số vấn đề phát sinh sau thi công.
Kiểm tra bằng văn bản phạm vi, thời hạn, trường hợp loại trừ và nơi liên hệ; có bảo hành không có nghĩa mọi sửa chữa đều miễn phí.
- Tái phát 再発 (saihatsu)
Sự cố xảy ra trở lại sau khi tưởng đã hết.
Ghi thời gian và thời tiết lúc xảy ra, rồi kiểm tra nội dung thi công trước và điều kiện bảo hành khi trao đổi.
- Đơn vị đã thi công 施工店 (sekouten)
Cửa hàng hoặc công ty thực tế làm công việc xây dựng, sửa chữa.
Nếu biết đơn vị từng thi công, hãy chuẩn bị giấy tờ của lần đó để trao đổi.
- Khảo sát tại chỗ 現地調査 (genchi chousa)
Người chuyên môn đến nơi có nhà để xem tình trạng và công việc có thể cần làm.
Hỏi trước phí đến tận nơi, nội dung kiểm tra và cách nhận kết quả.
- Ghi nhận bằng ảnh 写真記録 (shashin kiroku)
Lưu ảnh để sau này có thể giải thích tình trạng đã xảy ra.
Chụp từ chỗ an toàn và ghi ngày, vị trí; không vào nơi nguy hiểm chỉ để chụp.
- Giấy chứng nhận mức độ thiệt hại do thiên tai 罹災証明書 (risai shoumeisho)
Giấy do chính quyền cấp sau khi xem xét mức độ nhà ở bị thiệt hại vì thiên tai.
Hỏi địa phương về cách xin và hồ sơ; chỉ có giấy này chưa bảo đảm được hỗ trợ hay tiền bảo hiểm.
- Bảo hiểm hỏa hoạn và tài sản 火災保険 (kasai hoken)
Bảo hiểm cho cháy và những thiệt hại khác được quy định trong hợp đồng.
Hỏi công ty bảo hiểm xem thiệt hại do gió, nước có được bảo hiểm không, cần giấy tờ gì và mình phải tự trả bao nhiêu.
- Cầu dao tự động ブレーカー (bureekaa)
Thiết bị ngắt nguồn điện khi có dòng điện bất thường hoặc tình trạng tương tự.
Không thao tác nếu bị ướt, xung quanh ngập nước hoặc chưa rõ an toàn; hãy hỏi điện lực hay người chuyên môn.
- Cháy khi có điện trở lại 通電火災 (tsuuden kasai)
Cháy có thể xảy ra từ dây điện hoặc đồ điện hỏng khi nguồn điện được khôi phục sau mất điện.
Không tự sử dụng lại đồ điện từng bị ướt; hãy hỏi điện lực hoặc người chuyên môn về kiểm tra an toàn.
- Rò điện 漏電 (rouden)
Dòng điện chạy đến nơi vốn không được phép đi qua.
Có nguy cơ điện giật hoặc cháy; không chạm thiết bị hay dây điện ướt để thử mà hãy hỏi người chuyên môn.
- Mất điện 停電 (teiden)
Tình trạng nguồn điện bị ngừng cung cấp.
Xem thông tin chính thức của điện lực về việc khôi phục; điện có lại không có nghĩa đồ điện bị ướt đã an toàn.
- Mất nước 断水 (dansui)
Tình trạng nước máy bị ngừng cung cấp.
Hãy xem thông tin chính thức của địa phương hoặc đơn vị nước về điểm cấp nước và cách dùng khi có nước lại.
- Bao cát 土のう (donou)
Bao chứa đất hoặc cát, dùng vào các việc như hạn chế dòng nước.
Chuẩn bị khi thời tiết còn yên; không ra ngoài xếp bao khi nước đã đến, mà ưu tiên sơ tán.
- Cửa che mưa bão 雨戸 (amado)
Cửa hoặc tấm bên ngoài dùng để giúp bảo vệ cửa sổ khỏi mưa gió.
Tìm hiểu cách đóng và điều kiện dùng từ trước; không cố thao tác khi mưa gió đã mạnh.
- Cửa cuốn hoặc cửa chớp che シャッター (shattaa)
Loại cửa dạng tấm dùng để đóng mở cửa sổ, lối vào hoặc chỗ tương tự.
Cửa sổ và cửa nhà để xe có cách dùng khác nhau; hãy theo hướng dẫn sản phẩm, không cố thao tác khi thời tiết nguy hiểm.
- Khoảng dưới sàn 床下 (yukashita)
Khoảng không nằm phía dưới sàn bên trong nhà.
Sau ngập không tự chui xuống; hãy hỏi người chuyên môn về việc kiểm tra và làm khô.
- Phía trên mặt sàn 床上 (yukaue)
Phần phía trên sàn trong nhà. Ngập trên sàn là tình trạng nước dâng cao hơn mặt sàn đó.
Dù nước rút, không thao tác thiết bị điện bị ướt hoặc tự làm việc trên sàn hư hỏng.
- Thiên tai do đất đá 土砂災害 (dosha saigai)
Thiên tai do đất hoặc đá di chuyển, như sạt lở và dòng bùn đá.
Không đến xem sườn dốc; hãy kiểm tra thông tin chính thức và bản đồ khu vực.
- Tiền hỗ trợ theo chương trình 補助金 (hojokin)
Khoản hỗ trợ cho chi phí đáp ứng điều kiện của một chương trình.
Đối tượng, thời gian và thủ tục trước thi công khác nhau; hãy hỏi cơ quan phụ trách, không tự cho rằng mình được nhận.
- Phí đến tận nơi 出張費 (shucchouhi)
Khoản phí để đơn vị đến địa điểm của bạn.
Trước khi đặt lịch, hỏi xem không kiểm tra hay sửa vẫn phải trả không và đã gồm phí đi lại chưa.
- Kiểm tra tình trạng 点検 (tenken)
Xem có sự cố hoặc hư hỏng hay không.
Chỉ tự quan sát trong phạm vi an toàn; việc ở chỗ cao, mở trần tường hay kiểm tra điện ướt cần hỏi người chuyên môn.
- Sửa phần hư hỏng 補修 (hoshuu)
Sửa chỗ bị hỏng hoặc có sự cố.
Hãy hỏi việc sửa chỉ xử lý hư hỏng nhìn thấy hay cả nguyên nhân gây ra.
- Khôi phục 復旧 (fukkyuu)
Đưa thứ không còn dùng được do thiên tai hoặc sự cố trở lại trạng thái sử dụng được.
Hãy cùng người chuyên môn xác nhận thứ tự cần làm, như kiểm tra an toàn, tìm nguyên nhân rồi sửa.
- Sửa chữa tạm thời 応急修理 (oukyuu shuuri)
Sửa trước mắt để hạn chế thiệt hại lan rộng trong lúc chờ sửa đầy đủ.
Cần xác nhận riêng phạm vi, thời gian dự kiến có tác dụng và lần sửa đầy đủ tiếp theo.
- Hàng xóm và khu vực lân cận 近隣 (kinrin)
Các nhà và người sống ở gần đó.
Hãy bàn trước với đơn vị thi công hoặc quản lý về cách thông báo tiếng ồn, xe cộ và ảnh hưởng đến lối đi chung.
- Thông tin liên hệ 連絡先 (renrakusaki)
Thông tin như số điện thoại hoặc nơi tiếp nhận để hỏi bên liên quan.
Lưu từ trước thông tin quản lý, đơn vị từng thi công, bảo hiểm; kiểm tra cả ngôn ngữ hỗ trợ và giờ tiếp nhận.
- Hiên hoặc ban công ベランダ (beranda / barukonii)
Phần sàn bên ngoài đi ra từ phòng; có thể có lối hoặc thiết bị thoát nạn.
Không coi toàn bộ là kho riêng; hãy xem nội quy và không để đồ chắn đường hoặc thiết bị thoát nạn.
- Thiết bị thoát nạn 避難器具 (hinan kigu)
Thiết bị như thang được lắp để thoát khỏi nhà khi khẩn cấp.
Hỏi quản lý vị trí và cách dùng từ trước, không để đồ chắn; không tự mở hoặc leo xuống chỉ để tập thử.
- Hành lang chung 共用廊下 (kyouyou rouka)
Hành lang nhiều cư dân cùng dùng trong tòa nhà; cũng có thể là đường thoát nạn.
Hỏi quản lý về quy định để đồ hoặc xe đạp và không cản lối đi, sơ tán.
- Vách ngăn ban công 隔て板 (hedateita / shikiri ita)
Tấm ngăn giữa hai ban công; có loại được thiết kế làm một phần lối thoát nạn.
Hỏi quản lý có phải loại dùng thoát nạn không và cách dùng; không chắn đồ hoặc phá thử khi bình thường.
- Cửa sập thoát nạn 避難ハッチ (hinan hacchi)
Nắp hoặc ô mở trên sàn ban công hay vị trí tương tự để thoát xuống tầng dưới.
Hỏi quản lý và xem hướng dẫn của tòa nhà; không đặt đồ lên trên hay tự mở, leo xuống để thử.
- Khoảng cách cần chừa quanh máy sưởi 離隔距離 (rikaku kyori)
Khoảng trống phải để giữa máy sưởi với tường hoặc đồ dễ cháy.
Xem nhãn hoặc hướng dẫn của đúng thiết bị để biết khoảng cách phía trước, sau, hai bên và phía trên.
- Vật dễ cháy 可燃物 (kanenbutsu)
Đồ có thể bắt lửa, như quần áo đang phơi, chăn đệm hoặc rèm cửa.
Không chạm vào máy vẫn có thể quá gần. Chừa khoảng cách theo hướng dẫn và không phơi quần áo phía trên máy.
- Thu hồi sản phẩm リコール (rikoru)
Việc doanh nghiệp thu hồi, sửa chữa hoặc đổi sản phẩm để xử lý vấn đề an toàn.
Đối chiếu hãng và mã sản phẩm với thông báo chính thức. Nếu thuộc diện thu hồi, ngừng sử dụng và liên hệ nơi được hướng dẫn.
- Dầu hỏa 灯油 (toyu)
Nhiên liệu dùng cho máy sưởi phù hợp. Dầu hỏa khác với xăng.
Dùng dầu hỏa mới đúng loại máy yêu cầu, không dùng phần còn lại từ mùa trước. Bảo quản tách biệt với xăng để tránh nhầm lẫn.
- Máy sưởi đốt nhiên liệu loại hở 開放型暖房器具 (kaihogata danbo kigu)
Máy sưởi dùng không khí trong phòng để đốt nhiên liệu và thải khí sau khi đốt vào phòng.
Thông gió bằng không khí ngoài trời theo hướng dẫn. Quạt chỉ đảo không khí trong phòng không thay thế việc đưa không khí mới vào.
- Nối chồng ổ cắm điện たこ足配線 (takoashi haisen)
Nối các ổ cắm kéo dài hoặc đầu chia với nhau để tăng số chỗ cắm từ một ổ.
Không nối các ổ kéo dài thành chuỗi. Tuân theo giới hạn ghi trên thiết bị; dù ít đồ điện, tổng công suất vẫn có thể quá lớn.
- Thiết bị báo cháy trong nhà 住宅用火災警報器 (jutakuyo kasai keihoki)
Thiết bị phát hiện khói hoặc nhiệt và báo cho người trong nhà. Thiết bị không có chức năng dập lửa.
Kiểm tra hoạt động và thời hạn thay thế theo hướng dẫn. Không cố làm việc trên cao; hãy nhờ bên quản lý nhà hoặc người phù hợp hỗ trợ.
Quy định khác nhau tùy tòa nhà và thỏa thuận. Các giải thích này không phải chẩn đoán hay quyết định sơ tán riêng cho từng người. Hãy xác nhận ngôn ngữ mà đường dây điện thoại hoặc nhà thầu hỗ trợ.